Зошто Трамп сака да го купи Гренланд – Островот кој крие неисцрпни богатства и може да го промени светот
Гренланд, најголемиот остров на Земјата, содржи некои од најбогатите резерви на природни ресурси во светот. Овде се наоѓаат клучни суровини – ресурси како литиум и ретки земјени елементи (REEs) кои се есенцијални за зелените технологии, но чија продукција и одржливост се исклучително чувствителни. Ова е една од причините што привлече огромно внимание, па дури и интересот на поранешниот американски претседател Доналд Трамп за евентуална купопродажба на островот.
In This Article:
- Под површината на мразот во Гренланд се кријат милијарди долари вредни минерали, нафта и гас
- Само една петтина од Гренланд е без мраз – Непознати богатства се кријат под километри дебел слој лед
- Гренланд содржи злато, дијаманти и графит – Стратегиски материјали за идната глобална економија
- Хидрокарбонските и металните резерви се големи, но економски пристапот останува тежок и скап
- Ретки земјени елементи – Гренланд крие 40 милиони тони клучни метали што се бараат ширум светот
- Ризици и дилеми: Дали експлоатацијата на Гренланд би ги уништила природните убавини и ја зголемила климатската криза?
- САД и Данска во натпревар за богатствата на Гренланд – Интересите растат, притисоците се зголемуваат
Под површината на мразот во Гренланд се кријат милијарди долари вредни минерали, нафта и гас
Три од најбогатите резерви на ретки земјени елементи во Гренланд се наоѓаат длабоко под мразот и се меѓу најголемите во светот според волуменот. Овие ресурси се клучни за производство на батерии и електрични компоненти неопходни за глобалната енергетска транзиција. Според проценките на Геолошкиот институт на САД, во североисточниот дел на Гренланд има околу 31 милијарда барели еквивалент нафта во нафта и гас – што е исто толку колку и вкупните докажани резерви на сурова нафта во САД.
Само една петтина од Гренланд е без мраз – Непознати богатства се кријат под километри дебел слој лед
Површината без мраз на Гренланд која е речиси двојно поголема од Велика Британија, претставува помалку од една петтина од вкупната површина на островот. Сето ова навестува дека огромни и до сега неоткриени резерви на природни ресурси може да се кријат под километарските слоеви мраз. Гренланд се смета за геолошка ризница поради својата шарена историја стара 4 милијарди години, а тука можат да се најдат и некои од најстарите карпи на Земјата.
Гренланд содржи злато, дијаманти и графит – Стратегиски материјали за идната глобална економија
Во текот на историјата на Гренланд доминирале удари (mountain building), рифтинг и вулканска активност, што го направило ова подрачје единствено за геолозите. Овие процеси овозможиле формирање на злато, скапоцени камења како рубини, па дури и графит кој е клучен за производство на литиумски батерии. Според Геолошкиот институт на Данска и Гренланд, графитот е сè уште недоволно истражен во споредба со Кина и Јужна Кореја.
Хидрокарбонските и металните резерви се големи, но економски пристапот останува тежок и скап
Најголем дел од резервите на нафта и гас потекнуваат од периодите на рифтинг, меѓу кои и формирањето на Атлантскиот Океан на почетокот на Јура, пред над 200 милиони години. Она што е најинтригантно е дека во копнените седиментни басени на Гренланд – како базенот Џејмисон Ленд – има сличен потенцијал за нафта и гас како норвешкиот континентален гребен. Сепак, енормните трошоци го прават комерцијалното истражување речиси невозможнo.
Ретки земјени елементи – Гренланд крие 40 милиони тони клучни метали што се бараат ширум светот
Во игнеусните слоеви на Гренланд се пронајдени ретки земјени елементи како ниобиум, тантал и итриум. Критички, Гренланд се предвидува дека има доволно подледени резерви на диспроѕиум и неодимиум за да покрие повеќе од четвртина од идната глобална побарувачка – скоро 40 милиони тони. Овие елементи се незаменливи во производството на ветерни турбини, електромотори за чист транспорт и за магнети во реактори и други индустрии.
Ризици и дилеми: Дали експлоатацијата на Гренланд би ги уништила природните убавини и ја зголемила климатската криза?
Поради затоплувањето брзо се намалува мразот, а од 1995 година топи се површина колку цела Албанија. Современите радарски технологии овозможуваат сѐ попрецизно да се види што сѐ се крие под мразот, но и покрај тоа напредокот е бавен, а одржливата екстракција ќе биде голем предизвик. Истражувачите и владата на Гренланд ќе мора да се справуваат со дилемата, дали интензивно да ги вадат ресурсите потребни за глобалната енергетска транзиција – со цена од уништување на природното богатство и можна катастрофа за идните генерации.
САД и Данска во натпревар за богатствата на Гренланд – Интересите растат, притисоците се зголемуваат
Сите активности за експлоатација се строго регулирани од страна на владата на Гренланд уште од 1970-тите. Но, со оглед на засилениот интерес на САД, растат притисоците да се олабават контролите и да се доделуваат нови лиценци за истражување и ископување. Борбата за ресурси само што започнува и има потенцијал да влијае врз геополитичките односи во светот.
