Т. Рекс имал ситни раце бидејќи не му биле потребни – Научниците конечно го најдоа одговорот на најголемата тајна на џиновскиот грабливец
Тираносаурусот рекс е препознатлив по својата жестокост и огромни заби, но исто така и по своите исклучително мали раце. Овој доминантен предатор од Креда не бил единствениот месојадец со недоволно развиени предни екстремитети – најмалку пет групи двоножни, главно месојади тероподи низ еволуцијата ги скратиле своите раце. Но, зошто изгледале толку смешно со тие мали канџи? Тим палеонтолози конечно го понуди едноставниот одговор.
In This Article:
- Научниците пронашле силна врска помеѓу големината на главата и скратувањето на рацете кај тероподите
- Најсилниот залак кај диносаурусите го имал Т. Рекс, но и друг џиновски предатор од Аргентина
- Силна глава, слаби раце: Дури и помалите тероподи како мајунгазаурусот ги загубиле рацете поради новиот начин на лов
- Некои диносауруси имаа уште помали раце од Т. Рекс – Карнотаурус е светскиот рекордер по мали раце
Научниците пронашле силна врска помеѓу големината на главата и скратувањето на рацете кај тероподите
„Тоа е случај на ‘користи ги или изгуби ги’,“ вели Чарли Шерер, палеонтолог од Универзитетскиот колеџ во Лондон. Шерер и неговите колеги неодамна ги анализирале податоците за 82 видови тероподи, вклучително и од семејството на тиранозаврите. Според нивната студија, објавена во Proceedings of the Royal Society B Biological Sciences, комбинацијата од масивни черепи и моќни вилици — заедно со сè поголеми жртви — ги натерала тероподите се помалку да се потпираат на своите предни екстремитети. „Сакавме да разбереме што ја поттикнало оваа промена и откривме силна врска меѓу кусите раце и големите, моќно изградени глави,“ објаснува Шерер. „Главата станала главното средство за напад наместо рацете.“
Најсилниот залак кај диносаурусите го имал Т. Рекс, но и друг џиновски предатор од Аргентина
Тимот на научници ја базирал својата анализа на нов систем за проценка на цврстината на черепите кај диносаурусите, разгледувајќи ги димензиите, цврстината на коскените врски и силата на залакот. Не изненадува фактот што Т. Рекс излезе на првото место по сила на залакот, а веднаш по него следи тиранотитанот. Тиранотитанот, речиси исто голем како Т. Рекс, живеел на територијата на денешна Аргентина за време на раната Креда, повеќе од 30 милиони години пред прославениот наследник. Кај секој пример, причината за кусите раце се совпаѓа со ловот на сè поголеми пленови. „Обидот да тегнеш или фатиш 30-метарски зауропод со канџите не е идеален. Напаѓање и фаќање со вилиците веројатно било многу поефикасно,“ дополнува Шерер.
Силна глава, слаби раце: Дури и помалите тероподи како мајунгазаурусот ги загубиле рацете поради новиот начин на лов
Научниците најдоа поголема корелација помеѓу цврстината на главата и скратувањето на рацете отколку со големината на черепот или телото. Ова го потврдуваат и некои тероподи со моќни глави, ситни раце, а сепак релативно мала големина. На пример, мајунгазаурусот, кој живеел на денешен Мадагаскар пред 70 милиони години, тежел околу 1,75 тони – што е само една петтина од тежината на Т. Рекс. Кај секој случај, изгледа дека тероподите прво биле поуспешни кога ги користеле силните вилици за лов, а потоа еволуцијата си го направила своето.
Некои диносауруси имаа уште помали раце од Т. Рекс – Карнотаурус е светскиот рекордер по мали раце
Не се скратувале на ист начин рацете кај сите тероподи. Кај абелисаурите како мајунгазаурусот, се смалиле деловите после лактот и дланките, а кај тиранозавридите тие се намалиле пропорционално. Јасно е дека почетоците биле во поуспешниот лов со силни вилици, а еволуцијата продолжила понатаму. А која е најмалата рака во историјата на диносаурусите? Шерер вели: „Карнотаурус имал апсолутно смешно мали раце, помали дури и од оние на Т. Рекс.“
