Стотици млади китови мистериозно угинаа во Патагонија – научниците брзаат да ја откријат причината
Од јуни наваму, во аргентинска Патагонија угинаа повеќе од 300 млади јужни мазни китови (Eubalaena australis). Масовната смртност научниците ја оценуваат како „исклучителна и алармантна“. Прелиминарните податоци веќе значително го надминуваат претходниот рекорден црн биланс од 2012 година, кога угинаа 113 млади китови. Тоа дотогаш беше највисоката бројка регистрирана за овој вид, и локално и глобално. Сега истражувачите се во трка со времето за да ја утврдат точната причина за оваа незапаметена загуба.
In This Article:
- Во јуни првите тела се појавија на плажите на полуостровот Валдес
- Erysipelothrix rhusiopathiae е најдена во примероците, но прашањето е што се сменило годинава
- „Примероците беа испратени на анализа значително порано од вообичаено“
- Галебите им отвораат рани на грбот токму кога китовите излегуваат да земат воздух
- Ел Нињо, pH вредноста и храната за мајките влегуваат во истата равенка
Во јуни првите тела се појавија на плажите на полуостровот Валдес
Угинатите младенчиња биле пронајдени на самиот почеток на сезоната за размножување, која трае до декември. Полуостровот Валдес се наоѓа во провинцијата Чубут, на брегот на Патагонија. Во вообичаена година, смртноста кај младите китови достигнува меѓу 20 и 30 проценти од новородените во дадена сезона, поради разни причини, вклучувајќи и рутински инфекции. Но оваа година загубите далеку ги надминуваат тие рамки. Во септември, при пребројувањето спроведено од Лабораторијата за морски цицачи при CESIMAR, биле регистрирани 409 млади китови меѓу вкупно 1.375 јужни мазни китови. Со повеќе од 300 веќе потврдени смртни случаи, загубите претставуваат катастрофално висок удел од подмладокот. Конечните официјални податоци ќе бидат објавени во декември од страна на Програмата за следење на здравјето на јужните мазни китови.
Erysipelothrix rhusiopathiae е најдена во примероците, но прашањето е што се сменило годинава
Лабораториските анализи на примероците земени од угинатите животни оваа година дале позитивен резултат за патогената бактерија Erysipelothrix rhusiopathiae, соопштија за „Live Science“ еколошките власти во аргентинската провинција Чубут. Оваа бактерија за првпат била откриена кај младите јужни мазни китови во 2013 година. Но научниците сѐ уште не знаат што точно се променило оваа година за инфекцијата да добие толку катастрофални размери. Истражувачите нагласуваат дека мора брзо да го најдат одговорот за подобро да ги разберат новите закани за опстанокот на видот, ризиците за целиот морски екосистем и за луѓето, како и да утврдат какви итни мерки можат да се преземат. „Борбата меѓу живите организми и патогените е постојана“, изјави за „Live Science“ Карла Фиорито, научничка во Центарот за истражување на морските системи (CESIMAR), која претходно го докажа присуството на бактеријата кај овие китови. „Но штом ова се случува токму сега, мора да настанала сериозна промена во рамнотежата меѓу причинителот, домаќинот и животната средина“, истакна Фиорито.
„Примероците беа испратени на анализа значително порано од вообичаено“
Научниците ги забрзаа вообичаените лабораториски истражувања за да откријат по што се разликува оваа сезона. „Примероците беа испратени на анализа значително порано од вообичаено, бидејќи вообичаено тие се испитуваат дури на крајот од сезоната“, изјави Роберто Фрато, директор за заштитени подрачја во провинцијата Чубут. Еризипелот е опасна бактериска инфекција која примарно ја напаѓа кожата. Во својата најтешка форма, може да предизвика фатална сепса и брза смрт. Бактеријата што го предизвикува ова заболување, E. rhusiopathiae, не е ограничена само на китовите. Таа е широко распространета кај домашните животни, како свињите и живината, но и кај диви птици, риби и други морски цицачи. „Ова е сеприсутна бактерија која користи поволни услови за брзо ширење“, објаснува Фиорито. Самото присуство на E. rhusiopathiae кај некое животно не значи нужно дека тоа веднаш ќе се разболи. Сепак, инфекцијата лесно се развива кога имунолошкиот систем е ослабен или кога патогенот ќе навлезе директно преку отворени рани на кожата. „Сѐ уште не знаеме доволно за самата бактерија кај китовите – не знаеме кои серотипови циркулираат меѓу нив, ниту пак зошто одредени соеви стануваат толку смртоносни“, додава таа. Младите китови се особено ранливи бидејќи нивниот имунолошки систем е сѐ уште во фаза на развој и немаат изградено доволна отпорност.
Галебите им отвораат рани на грбот токму кога китовите излегуваат да земат воздух
Една од главните работни хипотези на истражувачите е дека галебите имаат клучна улога како преносители на патогенот. Нивното колвање создава длабоки рани на грбот на китовите, што ѝ овозможува на бактеријата директно да навлезе во крвотокот. Нападите од доминиканските галеби (Larus dominicanus) врз јужните мазни китови се добро познат проблем во регионот, кој датира уште од 1970-тите години. Галебите слетуваат врз китовите кога тие излегуваат на површина да земат воздух и им го колваат површинскиот слој на кожата и масното ткиво. Птиците исто така почнале масовно да се хранат и со лешовите на китовите исфрлени на брегот, што дополнително го олеснува пренесувањето на бактеријата меѓу животните. Популацијата на галебите во регионот е драстично зголемена поради отворените депонии и отпадот од рибарската индустрија. Тоа довело до појава на нови колонии во близина на размножувалиштата на китовите. Властите најавија дека наскоро ќе бидат земени брисеви од галебите за да се потврди дали тие се директен резервоар на овој смртоносен сој.
Ел Нињо, pH вредноста и храната за мајките влегуваат во истата равенка
Диего Родригез, поморски биолог од Националниот универзитет во Мар дел Плата, нагласува дека масовната смртност е веројатно предизвикана од комбинација на фактори: промени во температурата на морето, варијации во соленоста и pH вредноста на водата, намалување на достапната храна за мајките и појава на повирулентен сој на бактеријата. Сезонскиот феномен Ел Нињо исто така може да има свој удел преку промена на океанографските струи и движењето на планктонот. Иако јужните мазни китови имаат долг животен век, научниците предупредуваат дека губењето на речиси целата генерација новороденчиња во една сезона ќе остави длабока празнина во идните генерации на овој заштитен вид. Случајот има сериозни импликации и врз јавното здравје: еризипелот може да се пренесе и на луѓето преку исеченици и рани на кожата. Затоа локалните власти строго предупредија граѓаните да не се приближуваат до труповите на китовите и да избегнуваат капење во засегнатите подрачја.