Кутија од тутун во Прилепскиот музеј всушност е вековна навигациска алатка без која морепловците не преживувале – дел од историјата гравиран во метал
Во Музејот за тутун во Прилеп се чува предмет кој на прв поглед изгледа како едноставна малa метална кутија за тутун или украс. Но оваа кутија не е обична – таа е дел од историјата на човештвото, гравирана со вечен календар што бил неопходен за морепловците, векови пред современата технологија. Истата кутија која денес стои зад музејско стакло, некогаш била алатка за преживување на отворено море.
In This Article:
- Гравиран календар – алатка за преживување и престиж за секој морепловец кој тргнувал преку океанот
- Приказната за браќата Пинзон – морепловци кои за првпат донеле тутун и го користеле овој инструмент
- Музејот за тутун во Прилеп – трет најголем во Европа ја чува кутијата што спојува две светски истории
Гравиран календар – алатка за преживување и престиж за секој морепловец кој тргнувал преку океанот
На овој метален предмет е гравиран вечен календар. Овој слој не е само украс, туку суштинска алатка – без точно одредување на денот и месецот, позицијата на бродот не можела да се пресмета. На страните се гравирани два портрети: Јулиј Цезар, кој го вовел Јулијанскиот календар во 45 година п.н.е, и Папа Гргур XIII, кој ја спровел Грегоријанската реформа во 1582 година. Сета оваа историја, логика и реформа на поимањето на времето е всадена во мал предмет што морепловците го носеле постојано со себе.
Приказната за браќата Пинзон – морепловци кои за првпат донеле тутун и го користеле овој инструмент
Кутијата е тип на таканаречен „холандски лог“, инструмент кој подоцна станал клучен на морето. Музејот ја изложува во контекст на браќата Пинзон – капетаните на бродовите „Пинта“ и „Ниња“ од експедициите на Колумбо. Тие биле меѓу првите Европејци кои го виделе тутунот кај домородните Индјанци, а токму морнарите – кои користеле вакви календари и навигациски таблици – го пренеле овој нов производ назад во Европа. На истиот брод, на истиот пат, овие луѓе паралелно го развивале и знаењето за навигација и трговијата со тутун.
Музејот за тутун во Прилеп – трет најголем во Европа ја чува кутијата што спојува две светски истории
Музејот за тутун во Прилеп е трет по големина ваков во Европа. Со години собира вредни и редок предмети од сите краеви на светот. Оваа необична кутија денес стои зад стакло како споменик на еден друг вид цивилизација. Предметот е ист како некогаш, но само нашата перспектива се променила – за разлика од предците, сега ја гледаме како музејски експонат, а не како алатка што некогаш можела да спаси човечки животи на бескрајното море. Фото: НУ Завод и музеј – Прилеп Извор: Василка Димитровска
