Крај на дигиталните стапици и измами: ЕУ забранува 10 манипулативни интернет трикови со кои сајтовите ви ги празнат банкарските сметки
Европската комисија подготвува строг закон што треба целосно да ги пресече практиките со кои веб-страниците, апликациите, технолошките компании и онлајн трговците со години ги наведуваат корисниците непотребно да трошат пари, да останат заробени во несакани претплати или да донесуваат финансиски одлуки што инаку никогаш не би ги донеле.
In This Article:
- Лажни пораки дека производот „наскоро ќе се распродаде“ влегуваат на црна листа
- Детските видеоигри остануваат без loot boxes и „pay-to-win“ механики
- Проценката на Брисел брои 88,4 милијарди евра заштедени загуби до 2035 година
- „Темните обрасци“ повеќе нема да бараат докажување штета во секој поединечен спор
- Еден клик за влез значи еден клик и за излез
- Бесплатниот пробен период нема автоматски да се претвора во платена претплата
- „Уште само 2 соби се слободни“ и „15 луѓе во моментов го гледаат овој производ“ повеќе нема да поминуваат без основа
- Кај детските профили купувањата ќе бидат блокирани без писмена согласност од родител
- Autoplay, непотребни известувања и чет-ботови ќе може да се исклучат со едноставно поставување
- Единствено правило за сите 27 земји членки, наместо директива од 2005 година
Лажни пораки дека производот „наскоро ќе се распродаде“ влегуваат на црна листа
Според нацрт-верзијата на новиот Закон за дигитална правичност (Digital Fairness Act), меѓу забранетите практики се автоматски однапред означените дополнителни трошоци во дигиталната кошничка, збунувачките копчиња за откажување и постојаните скокачки прозорци што вршат агресивен психолошки притисок врз купувачот да ја смени веќе донесената одлука.
Детските видеоигри остануваат без loot boxes и „pay-to-win“ механики
Предлогот предвидува целосна забрана за платени пакети со изненадувања (loot boxes) и механики „плати за да победиш“ (pay-to-win) во видеоигрите наменети за деца. Компаниите што ќе продолжат да ги прекршуваат овие строги правила ќе се соочат со драконски казни до шест проценти од нивниот вкупен годишен глобален промет.
Проценката на Брисел брои 88,4 милијарди евра заштедени загуби до 2035 година
Според официјалната процена на Европската комисија, новите правила директно ќе ги заштитат потрошувачите од финансиски загуби во периодот од 2025 до 2035 година. Ако кон тоа се додаде и времето што луѓето неповратно го губат обидувајќи се да се одјават од разни сервиси, годишната општествена корист се проценува на над 13,7 милијарди евра.
„Темните обрасци“ повеќе нема да бараат докажување штета во секој поединечен спор
Нацрт-законот воведува прецизна листа на таканаречени „темни обрасци“ (dark patterns) – софтверски решенија што намерно ги збунуваат или ги притискаат корисниците. Сите овие практики во иднина ќе се сметаат за автоматски нефер во сите околности, што значи дека регулаторите повеќе нема да мораат да докажуваат конкретна индивидуална штета во секој поединечен спор.
Еден клик за влез значи еден клик и за излез
Меѓу главните забранети практики влегуваат: откажувањето претплата повеќе не смее да биде потешко од нејзиното активирање. Ако за активирање на услугата бил потребен само еден клик, процесот на откажување мора да биде подеднакво брз и едноставен, без скриени процедури и бескрајни телефонски јавувања.
Бесплатниот пробен период нема автоматски да се претвора во платена претплата
Условите за продолжување на претплатата мора да бидат јасно истакнати. Бесплатните пробни периоди (free trials) под никакви околности нема да смеат автоматски да преминат во платена претплата без претходна активна и изрична согласност од корисникот. Со тоа се предвидува крај на скриените цени и автоматското обновување.
„Уште само 2 соби се слободни“ и „15 луѓе во моментов го гледаат овој производ“ повеќе нема да поминуваат без основа
Трговците повеќе нема да смеат да поставуваат лажни тајмери за наводни попусти што истекуваат за неколку минути, ниту да прикажуваат непоткрепени пораки за лажна итност и вештачки одбројувања. Целта е купувачот да не биде туркан кон брза одлука со измислен притисок.
Кај детските профили купувањата ќе бидат блокирани без писмена согласност од родител
Виртуелните валути во игрите ќе мора секогаш да ја прикажуваат својата реална противвредност во вистински пари, односно во евра. Кај детските кориснички профили, купувањата автоматски ќе бидат блокирани, освен ако родител не даде конкретна писмена согласност.
Autoplay, непотребни известувања и чет-ботови ќе може да се исклучат со едноставно поставување
Новиот закон предвидува значително поголема слобода за сите интернет корисници. Секој поединец ќе добие законско право во опциите да го исклучи автоматското пуштање видеа (autoplay), известувањата што не се директно поврзани со неговите активности, како и чет-ботовите што со вештачка љубезност симулираат човечки односи за да ги задржат луѓето што подолго залепени за екранот.
Единствено правило за сите 27 земји членки, наместо директива од 2005 година
Предлогот предвидува регулатива што директно ќе се применува во целата Европска Унија. Иако германската влада изрази одредени резерви барајќи само доработка на старите правила за да се избегне административен товар за компаниите, европските комесари нагласуваат дека оваа реформа е историски чекор за враќање на довербата и транспарентноста во дигиталната економија.