Интервју со Јеромонах Макарије, игуман на манастирот Савина: Како демоните влегуваат во човекот преку мислите?
Јеромонах Макарије е игуман на православниот манастир Савина во Херцег Нови, еден од најстарите и најзначајните православни монаштири во Бока Которска. Во оваа беседа зборува за невидливата духовна борба на секој човек, за тоа како страстите влегуваат и како се искоренуваат, и за разликата меѓу оние кои само кажуваат дека се христијани и оние кои навистина живеат христијански.
In This Article:
- Против кого всушност се борат луѓето?
- Зошто страстите не ни дозволуваат на Господа да влезе во нашето срце?
- Кои се трите состојби во кои може да се наоѓа човекот?
- Како конкретно се искоренуваат страстите?
- Кои се знаците дека некој навистина искоренува страсти?
- Зошто сакаш оваа беседа да ни ја приближиш денес?
Против кого всушност се борат луѓето?
Апостол Павле ни кажува со кого водиме битка и вели: не водиме борба против тело и крв, туку против владетелствата, властите и духовите на злобата во поднебесјето. Нашата војна е против духови на злобата кои се бестелесни, а ние сме телесни. Тоа за нас е нерамноправна борба. Меѓутоа, на наша страна имаме Господ Исус Христос, Богочовек кој слезе на земја, кој ги исцели сите наши страсти, кој стана потполно ист со нас, освен во едно, а тоа е во гревот. Тој слегол во ад, примил смртта како човек и воскреснал како Бог, и со тоа ни дал вистинска слобода и победа над смртта. Зад секоја страст, зад секој грев, се крие пред сè смртта, и тоа вечната смрт.
Зошто страстите не ни дозволуваат на Господа да влезе во нашето срце?
Нашите страсти, нашите желби, нашите греси Му пречат да влезе во нашето срце. Не затоа што Тој не може да ги победи нашите греви, туку затоа што ние не сакаме да ги напуштиме своите греви и своите страсти. Затоа е потребно да се поучуваме на учењето на Светите Оци, кои нè учат како да се ослободиме од страстите со Божја помош. Потребно е да знаеме како се бориме, за да не трчаме залудно. Многу трчаат, но не стигнуваат сите до целта, затоа што не се борат по правило.
Кои се трите состојби во кои може да се наоѓа човекот?
Постои прва состојба: живеење по страст. За жал, повеќето луѓе живеат така, исполнувајќи ги своите телесни и душевни страсти. Светите Оци таков човек го споредуваат со некој кој гледа демонски стрели и не само што ги гледа, туку ги фаќа и сам ги забива во своето срце. Тоа е убивање себеси. Човек кој живее телесно, убива себе за вечниот живот. Втора состојба е спротивставување на страстите. Таков човек не прифаќа да ги исполнува сите барања на телото и душата. Тој е како облечен во оклоп. Демонот може да го напаѓа само преку мисли, го напаѓа умот, а умот е насочен кон срцето. Оклопот е вниманието. Мора да имаме внимание, да забележиме кога доаѓа страста и да ја запреме. Трета состојба е искоренување на страстите. Тоа е највисокото ниво кон кое е нашата задача да стремиме.
Како конкретно се искоренуваат страстите?
Прво, со внимание. Пазиме на умот, стоиме на врвот на срцето и пазиме што влегува и што излегува. Потоа, со молитва. Но редоследот е важен: вниманието оди пред молитвата, не обратно. Залудно се молиш ако немаш внимание. Вниманието создава оклоп, а молитвата го распрснува злото, го призива името Господово и благодатта Божја да дојде во нашето срце. Таков човек ги гледа демонските стрели како доаѓаат, ги фаќа и наместо тие да го убијат, ги забива назад во срцето на противникот, во демонот. Тоа е победата со Христовата сила.
Кои се знаците дека некој навистина искоренува страсти?
Прв знак е да се радува кога некој го понижува или навредува. Радува се затоа што очекува награда за тоа. Господ рекол: ако ве мразат, ќе добиете царството небесно. Но Светите Оци велат дека тоа е добар пат, но со несовршено расудување. Не смееш да работиш за плата, да очекуваш награда. Подлабоко ниво е кога човекот, кога го понижуваат, смета дека тоа сам го заслужил. Тоа е вистинско покајание. Лествичник вели: вистинско покајание има оној кој смета дека сè што го снаоѓа во животот, добро и лошо, е Божја рака. Предал е себеси во рацете Господови. И не само тоа: смета дека многу полошо нешто заслужувал и дека Господ е милостив кон него затоа што дозволил само такви искушенија. Најдлабокото ниво, состојбата на светите, е кога таков човек, кога го навредуваат, му е жал за оние кои го навредуваат. Жали за нив затоа што тој себеси се смета за прав и пепел, за овца која ја водат на закол. Тоа е Христовиот пат. На тоа сме повикани.
Зошто сакаш оваа беседа да ни ја приближиш денес?
Затоа што денешниот свет ги рекламира страстите и ги прикажува како животни вредности. Тоа е изопачување какво што никогаш порано не постоело. Но тоа нас не треба да нè интересира. Нас треба да нè интересира каде се наоѓаме ние. Дали сме оние кои ги исполнуваат страстите, оние кои им се спротивставуваат, или оние кои ги искоренуваат. Тоа е нашиот задаток. Не смееме високо да мислиме за себе ако ништо не постигнале. Не смееме да се гордееме со празни зборови и дела. И никогаш не смееме да се предадеме и да кажеме: ова е невозможно да се исполни. Секогаш е можно. Со Божја помош можно е сè. Христос Воскресе.